Vertigo Nedir ve Nasıl Yönetilir?

Vertigo, baş dönmesi ya da çevrenin hareket ettiği hissi ile karakterize, dengenin bozulduğu bir durumdur. Genellikle vestibüler sistemdeki bir sorundan kaynaklanır. Vestibüler sistem, iç kulağın bir parçasıdır ve başın hareketlerini ve uzaydaki pozisyonunu algılayarak dengeyi sağlar. Vertigo, farklı nedenlere bağlı olarak  ortaya çıkabilir.

Başlıca vertigo nedenleri:

• Labirent Disfonksiyonu: İç kulaktaki labirent adı verilen yapının bozulmasıyla rotasyonel ya da lineer vertigo oluşur. Genellikle baş hareketleri ile tetiklenir.
• Benign Pozisyonel Paroksismal Vertigo (BPPV): Başın belirli pozisyonlarda hareket etmesiyle tetiklenen, en yaygın vertigo türüdür. Genellikle kısa sürer ve kendiliğinden geçebilir.
• Meniere Hastalığı: Tinnitus (kulak çınlaması), işitme kaybı ve vertigo atakları ile kendini gösterir.
• Santral Vertigo: Beyin sapı ya da beyincik gibi merkezi sinir sistemi bölgelerindeki lezyonlardan kaynaklanır ve genellikle başka nörolojik belirtilerle birlikte görülür.

Vertigo, genellikle aşağıdaki belirtilerle birlikte görülür:

• Mide bulantısı ve kusma.
• Gözlerde istemsiz hareketler (nistagmus).
• Denge kaybı ve yürüyememe.
• Çevrenin dönüyor ya da kişinin kendisinin hareket ediyor gibi hissetmesi.

Tanı ve Tedavi

Vertigo tanısında ayrıntılı bir hikaye almak, nörolojik muayene yapmak ve gerektiğinde görüntüleme testleri (örneğin MR) kullanılabilir. Vestibüler sistemin işlevini değerlendirmek için elektronistagmografi gibi özel testler de uygulanabilir.

 

Tedavi:

Tedavisi, altta yatan nedene bağlıdır. Benign Pozisyonel Paroksismal Vertigo’ da Epley manevrası gibi baş hareketlerine yönelik manevralar uygulanır. Santral nedenlere bağlı vertigoda nedene yönelik tedavi verilir.

Vestibüler rehabilitasyon, vertigoyu kontrol altına almak ve merkezi kompansasyonu hızlandırmak için kullanılan egzersiz programlarını içerir. Özellikle kronik vertigo veya iç kulak sorunları olan hastalarda faydalıdır.

Vertigo şikayetleriniz varsa bir doktora başvurarak altta yatan nedeni öğrenmeli ve uygun tedaviyi planlamalısınız. Doğru teşhis ve tedavi ile vertigo semptomları genellikle kontrol altına alınabilir.